Қазақстан Республикасы
Қаржы министрлігі 

Маған «Қазақстанның бухгалтерлер мен аудиторлар альянсы» қауымдастығы (бұдан әрі — Альянс) «Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің кейбір бұйрықтарына өзгерістер енгізу туралы» Қазақстан Республикасы Қаржы министрі бұйрығының жобасына қатысты, кәсіби бухгалтердің бухгалтерлердің бір ғана кәсіби ұйымының (бұдан әрі — БКҰ) мүшесі болуы туралы ұсынылып отырған норма бойынша жүгінді.

Альянстың дәлелдерімен таныса отырып, оларды негізді деп санаймын және төмендегіні ескеруді сұраймын.

Көптеген мүшелік (бірнеше ұйымға мүшелік) логикасының мәні — бухгалтерлердің кәсіби ортасы мамандану бағыттары, әдіснамалары және салалық талаптары бойынша біркелкі емес. Іс жүзінде бұл әртүрлі кәсіби ұйымдардың кәсіби дамудың әртүрлі «пакеттерін» ұсынатынын білдіреді: білім беру бағдарламалары, әдістемелік түсіндірмелер, салалық сараптама, стандарттарды қолдану практикасы, біліктілікті арттыру іс-шаралары және кәсіби коммуникациялар. Бірнеше кәсіби ұйымға мүше болу мүмкіндігі бухгалтер үшін құзыреттерін кеңейту мен үздіксіз оқытудың құралы болып табылады. Есепке алу, есептілік және салықтық әкімшілендіру талаптары тұрақты жаңарып отыратын жағдайда білім мен үздік практикаларға кең қолжетімділік қызмет сапасын арттырады, қателер санын азайтады және соның нәтижесінде бухгалтерлік қызметтердің тұтынушысы ретінде бизнестің мүдделерін қорғайды.

Аккредиттеудің мақсаттарына бухгалтердің кәсіби таңдауын шектеу арқылы емес, оқытудың сапасына қойылатын талаптар, ішкі бақылау рәсімдері, ұйымның этикасы мен тәртіптік практикасы арқылы қол жеткізіледі. Сонымен қатар, «қос мүшелікке» (екі және одан да көп ұйымға мүшелікке) жол беру жөніндегі халықаралық мысалдар ортақ қағидатты көрсетеді: көптік мүшелік кәсіби икемділік пен құзыреттерді дамытудың, оның ішінде ресми түрде қолдау көрсетілетін бағдарламалар шеңберінде де қалыпты құралы ретінде қарастырылады.

Осыны ескере отырып, бұйрық жобасын пысықтау кезінде бухгалтерлердің кәсіби құзыреттері мен жұмыс стандарттарының сапасын арттыру басымдығынан шығу орынды деп санаймын және мамандардың оқуы мен мамандану мүмкіндіктерін тарылтатын шектеуді енгізбеуді ұсынамын. Бұл ретте мүшелердің санын дұрыс есепке алу және аккредиттеу критерийлері (БКҰ-да мүшелердің ең аз саны – 300) мәселелері өзге тәсілмен шешілуі мүмкін. 

Қосымша: «Қазақстанның бухгалтерлері мен аудиторлар альянсы» қауымдастығы заңды тұлғалар бірлестігінің (ЗТБ) өтініші. 

Қазақстан кәсіпкерлерінің
құқықтарын қорғау жөніндегі уәкіл
Қ. Нұров